Τετάρτη, 10 Αυγούστου 2016

Χέρια ανοιχτά: Η ιστορία του αγάλματος του Χριστού Λυτρωτή στο Ρίο


Το διάσημο άγαλμα του Χριστού Λυτρωτή (Cristo Redentor, στα πορτογαλικά) στο Ρίο της Βραζιλίας είναι -για μερικούς- το απόλυτο θρησκευτικό σύμβολο. Για άλλους, ένα ακαταμάχητο τουριστικό αξιοθέατο. Η εικόνα του είναι διάσημη σε όλο τον κόσμο, αλλά λίγοι ξέρουν την ιστορία πίσω από το άγαλμα.

Οι πέτρινες πλάκες του αγάλματος ήταν ένα από τα τελευταία κομμάτια του σχεδιασμού που έπρεπε να ολοκληρωθεί.



Δείτε ακόμη:
Το άγαλμα του Χριστού του Λυτρωτή μέσα στα σύννεφα
Τα ψηλότερα αγάλματα του Χριστού

Ο Έτορ Ντα Σίλβα Κόστα (καθήμενος)

Σύμφωνα με τον Βραζιλιάνο αρχιτέκτονα του έργου, Έτορ Ντα Σίλβα Κόστα (Heitor da Silva Costa), ήταν η πρώτη φορά που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί μωσαϊκό σε ένα άγαλμα.

Λεπτομέρεια του προσώπου του αγάλματος όπου φαίνεται το ψηφιδωτό της κατασκευής (εδώ, σε μεγαλύτερη ανάλυση) - πηγή

Η αρχική ιδέα για ένα μνημείο για τον Χριστό ήρθε από μια ομάδα Βραζιλιάνων που, στον απόηχο του Α' Παγκοσμίου Πολέμου, φοβήθηκαν μια αχαλίνωτη ασέβεια προς τα θεία. Η Εκκλησία και το κράτος είχαν διαχωριστεί όταν η Βραζιλία έγινε δημοκρατία στο τέλος του προηγούμενου αιώνα και είδαν το άγαλμα ως τρόπος διεκδίκησης του Ρίου για τον Χριστιανισμό -τότε ήταν η πρωτεύουσα της Βραζιλίας.

Η πρώτη πρόταση ήταν για ένα χάλκινο άγαλμα του Χριστού στο Sugar Loaf -ένας γιγαντιαίος βράχος με μια ομαλή, όλο καμπύλες κορυφή που υψώνεται πάνω από τον ωκεανό στην είσοδο του Guanabara Bay. Αλλά σύντομα αποφάσισαν ότι το Κορκοβάντο (που σημαίνει "καμπούρα") -μια κορυφή στους δασώδεις λόφους πίσω από την πόλη- ήταν καλύτερο μέρος.


Ο Ντα Σίλβα Κόστα, του οποίου το σχέδιο επιλέχθηκε τον Φεβρουάριο του 1922, φαντάστηκε το άγαλμα να κοιτάει προς τον ανατέλλοντα ήλιο.

Ένα από τα πρώτα σχέδια όπου ο Χριστός είχε μια σφαίρα στα χέρια του

Το αρχικό σχέδιό του παρουσίαζε τον Χριστό να μεταφέρει έναν μεγάλο σταυρό, που τον αγκάλιασε στο σώμα του με το ένα χέρι του, και οποίος κρατούσε μια σφαίρα στο άλλο. Κάποιοι τον αποκαλούν "ο Χριστός με την μπάλα".


Όταν όμως μελέτησε το Κορκοβάντο από διάφορα σημεία, ένα νέο σχέδιο πήρε σάρκα και οστά. Σε αυτή τη νέα έκδοση, που αναπτύχθηκε με τη βοήθεια του καλλιτέχνη Carlos Oswald, ο Χριστός ήταν ο ίδιος ο σταυρός, με απλωμένα τα χέρια του να σηματοδοτούν τη λύτρωση της ανθρωπότητας κατά την σταύρωση.

Αλλά το νέο σχέδιο εισήγαγε νέες προκλήσεις. Ο Ντα Σίλβα Κόστα είχε ήδη αναφέρει ότι το άγαλμα θα πρέπει να είναι τεράστιο, ώστε να είναι ορατό από το κέντρο της πόλης, 4 χιλιόμετρα μακριά. Θα έπρεπε επίσης να είναι πάρα πολύ δυνατό, για να στηρίζει τα απλωμένα χέρια. Ο ίδιος αποφάσισε να χρησιμοποιηθεί μπετόν αρμέ -"το υλικό του μέλλοντος", όπως είπε- και έψαξε στην Ευρώπη το 1924, για να ζητήσει βοήθεια από τον κορυφαίο Γάλλο μηχανικό στον τομέα, Albert Caquot.


Ενώ βρισκόταν εκεί, συναντήθηκε και μερικούς Ευρωπαίους γλύπτες. Ο Αντουάν Μπουρντέλ, ο οποίος είχε συνεργαστεί με τον Ροντέν, ήταν ένας απ' αυτούς που πλησίασε για να φτιάξει ένα μοντέλο υπό κλίμακα με βάση τα σχέδια του Oswald, αλλά και τον Γαλλο-Πολωνό γλύπτη Πολ Λαντοβσκί (Paul Landowski).

Τα σχέδια του Carlos Oswald δείχνουν την βελτίωση του σχεδίου

Ο Landowski ενέτεινε το στυλ των σχεδίων του Oswald, που ήταν σε στυλ art deco, και εργάστηκε κυρίως στο κεφάλι και τα χέρια, τα οποία παρήγαγε με πηλό σε πλήρες μέγεθος για να μεταφερθούν στο Ρίο όπου θα αναπαράγονταν με σκυρόδεμα.

Ένα μοντέλο σε κλίμακα 4 μέτρων έγινε στο στούντιο του Landowski στο Παρίσι

Μέχρι το 1927 είχε ανεγερθεί ένα προκαταρκτικό ατσάλινο πλαίσιο στην κορυφή του Κορκοβάντο και όμως το πρόβλημα της ολοκλήρωσης του αγάλματος δεν είχαν ακόμη επιλυθεί. Ο Ντα Σίλβα Κοστα θεωρούσε το σκυρόδεμα ως απαράδεκτα τραχύ και ακατέργαστο.

Η έμπνευση ήρθε σε μια στοά που είχε ανοίξει πρόσφατα στα Ηλύσια Πεδία, όπου, μετά τη δουλειά ένα βράδυ, είδε ένα σιντριβάνι καλυμμένο με ασημί μωσαϊκό.

Μόνο το κεφάλι και τα χέρια ήταν σε φυσικό μέγεθος και εστάλησαν στη Βραζιλία

Για το υλικό, ο Ντα Σίλβα Κόστα επέλεξε στεατίτη, εν μέρει επειδή είχε χρησιμοποιήθηκε από τον γλύπτη του 18ου αιώνα Aleijadinho στην πολιτεία Minas Gerais, ακριβώς βόρεια του Ρίο. Όταν ο Aleijadinho έχασε τα δάχτυλά του λόγω μιας νόσου, ως εκ θαύματος συνέχισε να χαράσσει περίτεχνα αγάλματα χρησιμοποιώντας σφυρί και καλέμι συνδεδεμένα με ό,τι είχε απομείνει από τα χέρια του. Εκείνα τα έργα του ήταν ακόμα σε καλή κατάσταση, 120 χρόνια αργότερα, και κατά την άποψή του Ντα Κόστα Σίλβα, έδειχναν την αντοχή της πέτρας.


Επέλεξε λοιπόν ένα δείγμα απαλού χρώματος από τα λατομεία κοντά στην πόλη Ouro Preto, όπου ο Aleijadinho είχε εργαστεί.

Μικρά τρίγωνα κομμάτια, με διαστάσεις 3x3x4 εκατοστά και πάχος 5 χιλιοστά, κολλήθηκαν μεταξύ τους σε τετράγωνα λινού υφάσματος από εθελόντριες σε μια από τις ενορίες, στους πρόποδες του Κορκοβάντο.

Συχνά πρόσθεταν μια προσωπική πινελιά στο έργο τους, γράφοντας μηνύματα ή τα ονόματα των φίλων τους στο πίσω μέρος των πλακιδίων.

από: bbc

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου